De Euro-biljetten, die in hun eerste en huidige vorm al bestaan sinds 2002, zijn aan vernieuwing toe. Waarom eigenlijk? De European Central Bank (ECB): ‘we ontwikkelen nieuwe bankbiljetten om ervoor te zorgen dat ze zo veilig, efficiënt en duurzaam mogelijk blijven’. Wat dit alles ook betekenen moge. De ECB heeft bovendien een ontwerp-wedstrijd uitgeschreven. Via https://www.ecb.europa.eu/euro/banknotes/future_banknotes/redesign/html/index.nl.html#designs kun je als grafisch ontwerper en ingezetene van de EU meedoen.
De aanmelding startte 15 juli en eindigt op maandag 18 augustus om 12.00u midden-Europese tijd. Behalve de bovengenoemde zin, twee thema’s en bijbehorende motieven heeft de ECB geen briefing meegegeven. Daarmee heb je als grafisch ontwerper dus een nagenoeg vrije opdracht. Dit in tegenstelling tot het ontwikkelen van een reclamecampagne. Die opdracht is allerminst vrij: er moeten concrete resultaten worden behaald.
Het staat of valt met de briefing!
Is zo’n vrije opdracht het ideale uitgangspunt? Wel als je mag maken wat je wilt en als de beoordelaars jouw gedachtengang zoveel mogelijk willen volgen in plaats van hun eigen voor-onderstellingen. Dan praat je over maximale ruimte om kunst te ontwikkelen. Zover gaat de ECB niet. In het tamelijk ingewikkelde selectieproces ben je zonder briefing ‘aan de goden’ overgeleverd als het gaat om het kiezen van de winnende ontwerpen. Immers, je kent het grootste deel van de randvoorwaarden niet. Of je moet er een slag naar slaan. Of je moet al eerder ervaring hebben opgedaan met het ontwikkelen van waardepapier
Een duidelijke briefing is voor een ontwerper, een tekstschrijver, een concept-ontwikkelaar, een zegen. De opdracht is duidelijk omschreven, over de verwachtingen met betrekking tot het resultaat bestaat geen discussie, de randvoorwaarden zijn duidelijk geformuleerd. Je voelt ‘m al aankomen: het is verdomd moeilijk om een éénduidige briefing te maken. Om zo’n briefing zo éénduidig mogelijk te krijgen houden opdrachtgever en -uitvoerder vaak een de-briefing. Hamvraag: hebben we elkaar zo goed begrepen dat we hetzelfde denken over opdracht, uitvoering en te verwachten resultaten en kosten?
Als uitvoerder van de opdracht is het in je eigen belang ervoor te zorgen dat de opdracht jou even duidelijk is als de opdrachtgever. Doorvragen is dan het devies! Veel uitvoerders zijn nogal terughoudend om door te vragen. Het is zo wel duidelijk genoeg. Sla ik geen flater door een domme vraag te stellen? Zet ik met een kritische houding geen negatieve sfeer neer, hetgeen van invloed kan zijn op het oordeel over wat ik gemaakt heb? Uitgangspunt: alles – jouw output incluis – staat of valt met de kwaliteit van de overeengekomen briefing. Dat is het belang van briefing. Shit in, shit out! Doe dus geen concessies! Als je wilt dat jouw output gekozen wordt …
Stormvogel-Euro’s
Voor onze klant VSO De Stormvogel, een middelbare school voor speciaal onderwijs, ontwikkelden wij Stormvogel-Euro’s. Samen met de leerlingen van deze school. We begonnen met de briefing, zodat we ervoor konden zorgen dat de leerlingen wisten wat ze konden verwachten, welke de uitgangspunten en randvoorwaarden waren en wat ze van hun eigen ontwerpen nog in het ontwikkelingsproces mee wilden nemen. Best een gewaagde opdracht, met een hoog ‘killing your darlings’-risico.
Juist doordat we gezamenlijk goede overeenstemming bereikten over de briefing verliep het presenteren en accorderen van de ontwerpen heel soepel en waren de leerlingen tevreden en trots op het met hun medeweten en -werking tot stand gekomen nieuwe geld. Daarvan zien jullie hier de voorbeelden …