Het belang van lokale politieke partijen (en de manier waarop ze communiceren) neemt elke provinciale- en gemeentelijke verkiezingen toe. Morgen, woensdag 18 maart, stemmen we weer voor de Gemeenteraadsverkiezingen.
Terwijl (lees: omdat) het vertrouwen in de (landelijke) politiek verder afneemt, neemt de invloed van lokale politieke partijen toe: https://www.nu.nl/gemeenteraadsverkiezingen/6389207/lokale-partijen-verslaan-landelijke-en-protestpartijen-zonder-ideologische-bril.html.
Waarom?
Geen ideologie maar ‘om de hoek’
Een van de redenen dat landelijke politieke partijen het lokaal minder goed doen is dat steeds meer landelijke politieke partijen niet overal goed vertegenwoordigd zijn.
Met name de rechts georiënteerde landelijke ‘one issue-partijen’ doen lang niet overal mee. Mensen in een gemeente neigen er dan toe om de lokale partij te kiezen die naar hun gevoel het dichtst tegen die afwezige landelijke politieke partij zit. Boven een alternatieve landelijke partij die in hun gemeente mee doet.
Een andere reden is dat lokale politieke partijen vaak zijn opgericht om lokale issues aan te kaarten die te weinig aandacht krijgen van de overige (landelijke) politieke partijen. Vaak communiceren die lokale partijen aan de hand van de tekortkomingen van het gemeentebestuur. Om daarmee extra aandacht te vragen voor het issue waarvoor zij zijn opgericht en waarvoor de lokale gemeenschap wil ‘gaan’.
Sinds de opkomst van de landelijke populistische proteststem in 2002 neemt de invloed van lokale politieke partijen in de gemeenteraden verder toe (de grote steden min of meer uitgezonderd). Het issue aan de hand waarvan de lokale partij communiceert, heeft voorrang boven een ideologische achtergrond.
Betaalbaar en leefbaar wonen is in veel gemeenten een zeer belangrijk item, dat niet per sé ideologisch gebonden is: wijlen oud-wethouder van Amsterdam Jan Schaefer sprak toen al treffend van ‘in gelul kun je niet wonen’.
Hybride partijen
Die zijn er ook. Een voorbeeld van zo’n hybride partij is MORGEN, de fusiepartij van Progressief Wervershoof, Progressief Wieringermeer en GroenLinks/PvdA in Medemblik. Voordeel van zo’n hybride partij is dat de ideologische wortels door de lokale kiezers vaak al direct herkend worden. De communicatie kan zich dan richten op de belangrijke lokale issues.
MORGEN maakt bovendien deel uit van het huidige College van Burgemeester en Wethouders in Medemblik en kan dus communiceren over ‘al bereikte resultaten’. Kunst in de communicatie is om de kiezer het gevoel te geven dat zo’n hybride partij er primair voor de kiezer is en de standpunten dus zoveel mogelijk op de individuele kiezer afstemt.
Zonder overigens persoonlijk te ’targeten’, hetgeen bij wet verboden is maar waarmee helaas nog steeds de hand wordt gelicht.
MORGEN koos daarom voor een vraag als campagnethema: ‘En … wat heb jij MORGEN nodig?’ En voor o.a. maximale lokale pinpointing van de campagne-issues ‘Betaalbaar wonen’ en ‘Leefbaar wonen’. In de ene woonkern (lees waar je wilt ‘wijk’ of ‘stadsdeel’) betekent dit het uit de grond stampen van al zo’n 400 woningen, in de andere het open houden van het sportpark en het zwembad.
Deze pinpointing realiseerde MORGEN aan de hand van lokaal afgestemde campagneflyers, met daarop tevens de verkiesbare kandidaten per woonkern.
Zo maak je optimaal gebruik van de hybride constructie van ‘landelijke ideologie’ en ‘lokale praktijk’. En … is dat niet wat iedere kiezer nodig denkt te hebben?